Giữ "hồn quê" – tạo nền tảng phát triển
Trong tiến trình phát triển mới, yêu cầu đặt ra không chỉ là bảo tồn mà còn phải khai thác hiệu quả giá trị văn hóa, biến di sản thành nguồn lực thực tiễn. Nam Phù đang tiếp cận theo hướng đó, với hệ thống 31 di tích lịch sử – văn hóa và 15 lễ hội truyền thống, trong đó Lễ hội Tổng Nam Phù được công nhận là di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia.
Xã Nam Phù có 31 di tích lịch sử - văn hóa và 15 lễ hội truyền thống tiêu biểu.
Địa phương đã chủ động hoàn thiện thể chế quản lý di sản bằng việc thành lập Ban quản lý di tích cấp xã, tiểu ban tại các thôn; ban hành quy chế hoạt động cụ thể, qua đó đưa công tác quản lý tín ngưỡng, lễ hội vào nền nếp, đúng quy định pháp luật, đồng thời phát huy giá trị văn hóa gắn với đời sống cộng đồng.
Xã Nam Phù có những lễ hội truyền thống, đậm đà bản sắc dân tộc.Đặc biệt là lễ hội Tổng Nam Phù được ghi nhận là di sản văn hoá phi vật thể cấp Quốc gia.
Đáng chú ý, Nam Phù không "đóng khung" di sản trong không gian truyền thống mà mở rộng sang giáo dục trải nghiệm, đưa học sinh tiếp cận di sản ngay tại địa phương, góp phần bồi đắp tình yêu quê hương, ý thức gìn giữ bản sắc từ sớm.
Cùng với đó, việc xây dựng nếp sống văn minh tiếp tục đạt chuyển biến rõ nét. Tỷ lệ hỏa táng đạt gần 90% trong quý I/2026 không chỉ là con số thống kê mà phản ánh sự thay đổi căn bản trong nhận thức, hướng tới lối sống hiện đại, tiết kiệm, văn minh.
Từ "văn hóa truyền thống" đến "văn hóa số" cộng đồng
Không dừng lại ở bảo tồn, Nam Phù đang đẩy mạnh chuyển đổi số trong lĩnh vực văn hóa - xã hội, hình thành những nền tảng đầu tiên của "văn hóa số".
Các dịch vụ công trực tuyến được triển khai đồng bộ, tỷ lệ hồ sơ mức độ 3, 4 tăng cao; người dân được hướng dẫn sử dụng nền tảng số, thanh toán không dùng tiền mặt. Các tổ chuyển đổi số cộng đồng phát huy hiệu quả phương châm "đi từng ngõ, gõ từng nhà", giúp công nghệ trở nên gần gũi, dễ tiếp cận.
Đặc biệt, phong trào "Bình dân học vụ số" và các lớp tập huấn ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) cho cán bộ nòng cốt đã góp phần hình thành tư duy quản trị mới - quản trị dựa trên dữ liệu và công nghệ.
Điểm phục vụ hành chính công tại xã Nam Phù.
Việc gắn các mục tiêu phát triển với các chỉ số đo lường cụ thể như SIPAS, PAPI hay chỉ số cải cách hành chính cho thấy rõ bước chuyển từ "quản lý" sang "phục vụ", trong đó văn hóa trở thành chuẩn mực điều hành.
Đầu tư con người – chìa khóa của phát triển bền vững
Chương trình 05 được Nam Phù xác định là chương trình xuyên suốt, tập trung vào 4 trụ cột: văn hóa - xã hội; giáo dục; y tế - an sinh; cải cách hành chính gắn với chuyển đổi số.
Trong lĩnh vực giáo dục, toàn xã có 15 trường công lập, 93,3% đạt chuẩn quốc gia; 100% trường tiểu học và THCS đạt mức độ 3 về chuyển đổi số. Chất lượng đội ngũ được chuẩn hóa, tạo nền tảng cho xây dựng môi trường giáo dục hiện đại.
Các mô hình học tập, giảng dạy trong nhà trường tại xã Nam Phù có nhiều điểm mới, sáng tạo.
Về an sinh xã hội, tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế đạt 99%; hệ thống y tế cơ sở đáp ứng tốt nhu cầu chăm sóc sức khỏe nhân dân. Các chính sách tín dụng, hỗ trợ sinh kế được triển khai đồng bộ, bảo đảm ổn định đời sống sau sắp xếp đơn vị hành chính.
Phó Bí thư thường trực Đảng uỷ xã Nam Phù Nguyễn Duy Lưu.
Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy xã Nam Phù Nguyễn Duy Lưu trao đổi: Xã tập trung chỉ đạo lấy hiệu quả thực chất làm thước đo, lượng hóa rõ tiến độ, kết quả từng nhiệm vụ; đồng thời đổi mới mạnh mẽ phương thức lãnh đạo, điều hành theo hướng khoa học, minh bạch, sát thực tiễn.
Có thể thấy, từ bảo tồn di sản, xây dựng nếp sống văn minh đến chuyển đổi số và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, Nam Phù đang từng bước "kích hoạt" văn hóa như một nguồn lực phát triển thực sự.
Khi được đặt đúng vị trí và được cụ thể hóa bằng hành động, văn hóa không chỉ là nền tảng mà đã trở thành động lực nội sinh quan trọng, góp phần tạo đà cho Nam Phù bứt phá trong giai đoạn phát triển mới, phù hợp định hướng chung của Thủ đô và cả nước trong kỷ nguyên số.